Wat voor invloed heeft sport op je stressniveaus? Sara Gottfried is een bekende Amerikaanse arts die mij leerde dat niet alle sporten stress verlagend werken en zelfs een negatieve impact kunnen hebben op je cortisol niveau.
Sara Gottfried is een gecertificeerd arts, afgestudeerd aan Harvard en MIT. Ze focust zich op feiten gebasseerde integratieve en functionele geneeskunde. Ze is auteur en heeft verschillende boeken uitgebracht voor vrouwen. Daarnaast begeleidt ze topsporters in het optimaliseren van hun hormonen om zo optimaal te kunnen presteren in het veld. Sara was de eerste afgestudeerde vrouwelijk arts die ik hoorde spreken over niet alleen het wetenschappelijk onderzoek dat ze deed naar hormonen, maar zelf ook kampte met PMS symptomen. Ze ging op zoek naar antwoorden door een medische opleiding te volgen. Binnen 6 weken ondervond ze al een verbeterde gemoedstoestand en nu zet ze zich in voor anderen.
Van Gottfried leerde ik dat elke keer lange afstanden hardlopen na een stressvolle werkdag niet de oplossing was om stress te verminderen. Ik ervaarde dat ik via hardlopen de aandacht kon verleggen naar mijn lichaam en op die manier mijn hoofd leeg kreeg. Een ideale oplossing voor iemand die last had van stress en veel kon malen. Op den duur hielp dit echter niet om mij volledig te kunnen ontspannen. Ik merkte dat de focus lag op het leegmaken van mijn hoofd en ik hierdoor voorbijging aan de duidelijke signalen die mijn lichaam mij gaf.
Cortisol is het belangrijkste stresshormoon dat we kennen en wordt geactiveerd wanneer je bijvoorbeeld een deadline hebt voor je werk of in een discussie met je partner terechtkomt. De taak van cortisol is om je bloeddruk te verhogen zodat je kan rennen en je bloedsuiker te verhogen zodat je je spieren in kan zetten als dat nodig is. Het helpt ook om je immuunsysteem te reguleren. Wanneer je echter last hebt van chronische stress, wordt dit hormoon te veel aangemaakt. We kunnen dan intensief gaan sporten of suikers willen snacken om te compenseren, maar dit zal je cortisol niveaus niet ten goede doen.
We weten dat sporten zoals hardlopen en spinning ideale calorie-verbranders zijn. De visie van Sara Gottfried: ruil je lange hardloop sessies eens in voor intervaltraining of probeer eens yoga en meditatie. Het type sport dat je uitoefent wanneer je je hormonen in balans wilt brengen is hierbij dus extra belangrijk. Interval training bevat de intensiteit die we ook kennen van duursporten, maar heeft een kortere intensiteit. Het afwisselen van gematigde intense oefeningen kan meer ruimte geven voor herstel en geeft niet dezelfde cortisol piek die we bijvoorbeeld krijgen van hardlopen of spinnen. Anderzijds is interval goed voor onze groeihormonen. Niet de groeihormonen die we kennen van steroïden die sporters synthetisch gebruiken, maar die het lichaam zelf aanmaakt. Eigen groeihormonen hebben invloed op vet, spier, botten en weefsel. Daarbij is het goed voor aspecten van ons metabolisme zoals insuline en bloedsuikerspiegel.
Velen van ons zijn het overgrote deel van de dag bezig met ons hoofd. Ik liep lange afstanden, om zo mijn hoofd leeg te kunnen maken. Echter vergat ik daar een belangrijk aspect: om naar mijn lichaam te luisteren. Wel degelijk had ik last van slaapproblemen en kreeg ik mijn hoofd ook na het hardlopen weer moeilijk rustig. Ik had last van chronische stress. Ik ben langzaamaan sporten gaan zien als een middel om in te checken met hoe ik mij daadwerkelijk voel in mijn lijf, daar de tijd voor te nemen en meer compassie voor te hebben. Mijn hoofd werd toen vanzelf rustiger. Ik heb hierbij mijn perfectionisme en prestatiedrang aan de kant kunnen zetten en ben mij gaan focussen op de ruimte die ik door middel van yoga en meditatie kan creëren voor mijn lichaam.
Concluderend hebben we het stress-hormoon cortisol nodig op bepaalde momenten zoals wanneer we wakker worden of wanneer er een gevaarlijke situatie ontstaat. Maar als het langer aanhoudt, kan het eerder vergif zijn voor je lijf: het ontneemt je van je gelukshormoon serotonine, kan je slaap in de war brengen en je buikvet kan toenemen. Bovendien wordt verhoogde cortisol gelinkt aan depressie, suiker cravings en voedselverslavingen. Het heeft daarnaast een negatief effect op je andere hormonen, met name oestrogeen, insuline en je schildklier. Veel van deze symptomen kunnen al verminderd worden door kleine levensstijl aanpassingen en bewustwording.
Tegenwoordig raadt Sara aan om met kleine stappen te beginnen. Wanneer je koffie drinkt in de ochtend, te switchen naar decaf of te stoppen met koffie in de ochtend om te kijken of het effect kan hebben. Als toevoeging raadt ze aan om yoga te proberen en ademhalingsoefeningen. Yoga heeft aangetoond een positief effect te hebben op je serotonine niveaus. Vooral voor vrouwen is dit van belang omdat vrouwen 52% minder serotonine hebben dan mannen. Daarnaast kun je overwegen om omega-3 te suppleren of Rhodiola te proberen. Hier vind je het oorspronkelijke artikel van Sara.
Bronnen: